Hiệu quả bước đầu của đề tài giảm thiểu sự cố do sét trên đường dây 110 kV

Trong các năm qua, với sự cố gắng, nỗ lực của Công ty Lưới điện Cao thế miền Bắc, các chỉ tiêu sự cố lưới điện đều đạt theo mức quy định của EVN. Tuy vậy, số vụ sự cố vẫn còn xảy ra nhiều.

Ngoài yếu tố ảnh hưởng như vi phạm hành lang lưới điện, các đường dây vận hành lâu năm đã xuống cấp, suy giảm chất lượng,… yếu tố thời tiết cũng gây nhiều sự cố đường dây như giông, lốc trên diện rộng, các cơn bão và đặc biệt là do sét đánh gây phóng điện trên cách điện, tỷ lệ sự cố do sét đánh chiếm phần lớn nguyên nhân sự cố đường dây các năm (ước tính khoảng 50 - 60%).

Thực tế, trong các vụ sự cố đường dây 110 kV do Công ty Lưới điện Cao thế miền Bắc (NGC) quản lý, số sự cố nguyên nhân do quá điện áp khí quyển chiếm tỷ lệ cao, muốn loại trừ nguyên nhân này cần có những giải pháp đồng bộ  đòi hỏi nhiều công sức, phức tạp và chi phí không hề nhỏ.

Để giảm các vụ sự cố có nguyên nhân do quá điện áp khí quyển gây ra, Công ty Lưới điện Cao thế miền Bắc đã tích cực triển khai nhiều giải pháp kỹ thuật trên các đường dây như: Triển khai lắp đặt chống sét van tại các vị trí có điện trở suất cao mà không hạ được trị số điện trở nối đấ; giải pháp giảm tổng trở sóng trên cột điện 110 kV (lắp đặt dây néo thoát sét) trên đường dây 110kV Nhánh rẽ Cẩm Phả, 175, 176T500 Quảng Ninh  E5.1 Mông Dương; lắp chống sét đa tia mềm tại 13 vị trí cột trên đường dây T500 Quảng Ninh - Giáp Khẩu - Nhánh rẽ Hà Tu; sử dụng than bùn, hóa chất (bột GEM) để giảm điện trở nối đất cột điện, thí điểm ở 123 vị trí cột trên đường dây 110 kV...

Tuy nhiên, phạm vi áp dụng còn hạn chế so với quy mô và tốc độ phát triển lưới điện 110 kV, dẫn đến số vụ sự cố nguyên nhân do quá điện áp khí quyển chưa giảm thiểu được rõ rệt.

Trước những đòi hỏi cấp thiết đó, từ cuối năm 2015, Tổng Công ty điện lực miền Bắc đã chủ trì, phối hợp giữa Công ty Lưới điện Cao thế miền Bắc với Viện Điện –Trường ĐHBK Hà Nội thực hiện triển khai đề tài “Giảm thiểu sự cố do sét trên các đường dây 110 kV”.

Trên cơ sở nghiên cứu và tính toán, bố trí các vị trí lắp đặt chống sét van trên đường dây bằng các phần mềm mô phỏng chuyên sâu do Viện Điện thực hiện, được cụ thể hóa trên 07 đường dây 110 kV có suất sự cố do sét cao trong những năm gần đây, trong đó khu vực Quảng Ninh thực hiện trên 04 đường dây.

Tính đến thời điểm hiện tại, các vị trí lắp đặt chống sét van khu vực Hạ Long - Quảng Ninh đã qua 5 đợt mưa tháng 4-5 có sét nhiều nhưng chưa xảy ra sự cố, lưới điện vận hành ổn định. Điều này là tín hiệu vui, cho thấy kết quả ban đâu khả quan của đề tải giảm thiểu sự cố do sét trên đường dây 110 kV.